İş Mahkemesine Nasıl Başvurulur? Adım Adım Dava Açma Rehberi (2026)
İş mahkemesine başvuru dört adımda tamamlanır: birinci adım, talebiniz dava şartına tabiyse arabuluculuk sürecini bitirip anlaşmama son tutanağını almak (iş kazası tazminatı ve hizmet tespiti davalarında bu adım atlanır); ikinci adım, yetkili mahkemeyi belirlemek, davalı işverenin yerleşim yeri veya işin yapıldığı yer mahkemesi yetkilidir, iş kazasında işçinin yerleşim yeri de eklenir (7036 m.6); üçüncü adım, talep kalemlerini, delil listesini ve son tutanağı içeren dava dilekçesini hazırlamak; dördüncü adım, başvuru harcı ve gider avansını yatırarak adliyedeki hukuk tevzi bürosuna dilekçeyi vermek veya avukat aracılığıyla UYAP üzerinden elektronik dava açmaktır. Dava açıldığında dosya numarası alınır ve tebligat süreci başlar; işçilik alacağı davaları nispi harca tabidir ancak işçi, davada adli yardım talep edebilir.
Başvurudan Önce: Hazırlık Kontrol Listesi
Dava açmak beş dakikalık bir işlem, davayı doğru açmak ise stratejik bir kuruluştur. Başvurudan önce netleşmesi gerekenler: talebinizin arabuluculuk şartına tabi olup olmadığı, sürelerin durumu (özellikle işe iadede bir aylık süre), talep kalemlerinin listesi ve yaklaşık hesapları, delillerin toplanma durumu ve doğru mahkeme. Usul çerçevesi 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ve HMK’dır. Süre haritası için iş davası açma süresi (zamanaşımı) yazımıza bakınız.
Adım 1: Arabuluculuk Tutanağı
7036 m.3
Tutanak dilekçenin zorunlu ekidir
Anlaşmama son tutanağının aslı veya arabulucu onaylı örneği dilekçeye eklenmeden açılan dava, bir haftalık kesin sürede eksiklik giderilmezse usulden reddedilir.
İşçilik alacakları, tazminatlar ve işe iade taleplerinde dava dilekçesine arabuluculuk anlaşmama son tutanağının aslı veya onaylı örneği eklenmek zorundadır; eklenmezse mahkeme bir haftalık kesin süre verir, giderilmezse dava usulden reddedilir. İş kazası tazminatı ve hizmet tespiti davalarında bu adım yoktur; dava doğrudan açılır. Hangi talebin hangi rejimde olduğunun hızlı tablosu iş davası arabuluculuk zorunlu mu yazımızda, sürecin işleyişi iş hukukunda zorunlu arabuluculuk rehberimizdedir.
Adım 2: Görevli ve Yetkili Mahkeme
| Konu | Kural |
|---|---|
| Görev | İş mahkemesi; yoksa asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla |
| Genel yetki | Davalının dava tarihindeki yerleşim yeri mahkemesi |
| Seçimlik yetki | İşin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesi |
| İş kazasında ek yetki | Kazanın olduğu yer veya zarar gören işçinin yerleşim yeri |
| Yetki sözleşmesi | Bu kurallara aykırı yetki kayıtları geçersizdir |
Birden fazla davalı (asıl işveren – alt işveren) varsa dava, birinin yerleşim yerinde tümüne karşı açılabilir; taşeron dosyalarının taraf kurgusu için alt işveren ve muvazaa yazımıza bakınız.
Avukata Sor
Dava Açılışı ve Takibi ve benzeri uyuşmazlıklarda durumunuzu bir avukatla değerlendirin; her dosya kendi delil durumuna göre incelenir.
Adım 3: Dava Dilekçesinin Hazırlanması
Dilekçede (HMK m.119): mahkeme adı, taraf ve vekil bilgileri, açık talep sonucu, vakıaların sıra numarasıyla anlatımı, her vakıanın hangi delille ispatlanacağı ve hukuki sebepler yer alır. İşçilik alacaklarında kalemler tek tek yazılmalı (kıdem, ihbar, fazla mesai, izin, UBGT), her kalem için faiz türü ve başlangıcı doğru istenmelidir: kıdemde fesih tarihinden itibaren en yüksek mevduat faizi, ücret alacaklarında temerrütten itibaren mevduat faizi. Tutarı bilinemeyen kalemler belirsiz alacak olarak kurulur. Kalem içerikleri için kıdem tazminatı hesaplama, ihbar tazminatı ne kadar ve yıllık izin parası ödenmezse rehberlerimizi inceleyiniz.
Adım 4: Harç, Avans ve Tevzi
Adli Yardım
Harcı ödeyemeyen işçinin yolu kapanmaz
Ödeme gücü bulunmayan işçi, HMK m.334 uyarınca adli yardım talep ederek harç ve gider avansından geçici olarak muaf tutulabilir; talep, dava dilekçesiyle birlikte veya ayrı dilekçeyle ileri sürülür.
Dilekçe hazırlandıktan sonra adliyedeki hukuk mahkemeleri tevzi bürosuna gidilir; başvurma harcı, peşin nispi harç ve gider avansı vezneye yatırılır, dosya sisteme kaydedilir ve esas numarası alınır. Ödeme gücü olmayan işçi adli yardım talep edebilir; kabulünde harç ve avanslar ertelenir. Dava dilekçesi ve tutanaklar bu aşamada taranarak UYAP dosyasına aktarılır.
UYAP ile Elektronik Başvuru
Avukatlar davayı UYAP Avukat Portalı üzerinden elektronik imza ile dakikalar içinde açar; harçlar sistem üzerinden ödenir. e-imza veya mobil imza sahibi vatandaşlar UYAP Vatandaş Portalından da başvuru yapabilir; imzası olmayanlar için fiziki tevzi yolu esastır. Dava açıldıktan sonra dosya, e-Devlet ve UYAP Vatandaş üzerinden izlenebilir; duruşma günü, ara kararlar ve bilirkişi raporları buradan takip edilir.
Dava Açıldıktan Sonra Ne Olur?
Dilekçe davalıya tebliğ edilir, iki haftalık cevap süresi işler, ön inceleme duruşması yapılır ve tahkikat (tanık, celp, bilirkişi) aşamasına geçilir. Gerçekçi takvim beklentisi için iş davası ne kadar sürer yazımıza, iş kazası dosyalarının özel akışı için iş kazası tazminat davası nasıl açılır rehberimize bakınız.
Sık Yapılan Başvuru Hataları
Hata 1
Son tutanaksız dilekçe
Arabuluculuk tutanağının eklenmemesi bir haftalık kesin süre ve ret riskini doğurur; işe iadede ret, hakkın tamamen kaybına dönüşebilir.
Hata 2
Yanlış faiz ve eksik kalem
Kıdemde mevduat faizinin istenmemesi veya UBGT gibi kalemlerin unutulması, sonradan telafisi güç kayıplara yol açar; unutulan kalem yeni dava demektir.
Hata 3
Fesih sonrası acele imzalar
Dava hazırlığı sürerken imzalanan ibra ve feragat belgeleri dosyayı zayıflatır; geçerlilik şartları ve tüm fesih haklarının planı için işten çıkarılınca hangi haklarım var rehberimizi mutlaka inceleyiniz.
Bu yazıda atıf yapılan kanunun güncel ve resmi metnine mevzuat.gov.tr üzerinden ulaşabilirsiniz.
Dava Açılışı ve Takibi ve Avukat Desteği
Dilekçenizin hukuka uygun kurulması, doğru mahkemede açılması ve sürecin celse celse takibi için dosyanızı değerlendiriyoruz.
Sık Sorulan Sorular
Avukatsız iş mahkemesine başvurabilir miyim?
Evet; iş davalarında avukat tutma zorunluluğu yoktur. Islak imzalı dava dilekçenizi, arabuluculuk son tutanağı ve delilleriyle birlikte adliyedeki hukuk mahkemeleri tevzi bürosuna vererek harcı yatırıp davayı bizzat açabilirsiniz. Bununla birlikte talep kalemlerinin kurulması, faiz başlangıçları, belirsiz alacak yapısı ve süre yönetimindeki hatalar telafisi zor kayıplar doğurduğundan, en azından dilekçe aşamasında hukuki destek alınması güçlü şekilde önerilir.
İş davası hangi şehirde, hangi mahkemede açılır?
Görevli mahkeme iş mahkemesidir; bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar. Yetki seçimliktir: davalı işverenin dava tarihindeki yerleşim yeri mahkemesi veya işin ya da işlemin yapıldığı yer mahkemesi (7036 m.6). İş kazası davalarında ek olarak kazanın olduğu yer ve zarar gören işçinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Yetki sözleşmeleriyle bu kurallara aykırı mahkeme belirlenemez; aykırı kayıtlar geçersizdir.
Dava açmak için hangi belgeler gerekir?
Temel set: kimlik bilgileri, dava dilekçesi (talep kalemleri ve delil listesiyle), arabuluculuk son tutanağının aslı veya onaylı örneği (şarta tabi taleplerde), SGK hizmet dökümü, iş sözleşmesi varsa örneği, bordrolar ve banka kayıtları, fesih bildirimi veya istifa evrakı, tanık isim ve adresleri. İş kazası dosyalarında ayrıca kaza tutanağı, sağlık raporları ve SGK tahkikat evrakı eklenir. Eksik belgeler dava açılışını engellemez ancak süreci uzatır.
İş davası açmak ne kadar tutar, harçlar ne kadar?
İşçilik alacağı ve tazminat davaları nispi harca tabidir: başvurma harcı, talep tutarı üzerinden hesaplanan peşin nispi harcın dörtte biri ve gider avansı (tebligat, tanık, bilirkişi masrafları) dava açılışında yatırılır. Belirsiz alacak davasında harç, gösterilen asgari tutar üzerinden alınır ve artırımda tamamlanır. Ödeme gücü bulunmayan işçi, adli yardım talep ederek harç ve giderlerden geçici muafiyet sağlayabilir; davanın kazanılması halinde yargılama giderleri ve vekalet ücreti karşı tarafa yükletilir.
e-Devlet veya UYAP üzerinden kendim dava açabilir miyim?
UYAP Vatandaş Portalı üzerinden e-imza veya mobil imza sahibi vatandaşlar dava açabilmektedir; ancak uygulamada elektronik açılış ağırlıklı olarak avukatlar tarafından UYAP Avukat Portalı üzerinden yapılır. e-imzası olmayan vatandaş için en sağlıklı yol, dilekçeyle adliye tevzi bürosuna bizzat başvurmaktır. Dava açıldıktan sonra dosyanızı e-Devlet ve UYAP Vatandaş üzerinden izleyebilir, duruşma günlerini görebilirsiniz.
