TCK 191/10: 200 Metre Kuralı ve Keşif Şartı – Okulun Yanında Yakalandım Cezam Artar mı? (2026)
TCK 191/10: kullanmak için uyuşturucu bulundurma veya kullanma suçunun okul, yurt, hastane, kışla veya ibadethane gibi tedavi, eğitim, askeri ve sosyal amaçla toplu bulunulan bina ve tesislere ya da bunların sınırlarına 200 metreden yakın mesafe içindeki umumi veya umuma açık yerlerde işlenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında artırılır. Temel ceza 2-5 yıl olduğundan, nitelikli halde ceza aralığı 3-7,5 yıla yükselir. Kritik: Yargıtay, mesafenin mutad yollar kullanılarak keşif yapılmak suretiyle tespitini zorunlu kılmaktadır; kuşbakışı veya tahmine dayalı ölçümle artırım yapılamaz. Özel mülk “umumi veya umuma açık yer” sayılmaz.
TCK 191/10 Nedir? 200 Metre Kuralı
| Özellik | Detay |
|---|---|
| Nitelikli hal | Ağırlaştırıcı neden |
| Artırım oranı | Yarı (1/2) |
| Temel ceza | 2-5 yıl (m.191/1) |
| Nitelikli hal cezası | 3-7,5 yıl |
| Mesafe sınırı | 200 metre |
| Yer koşulu | Umumi veya umuma açık yer |
Madde metni için: 5237 sayılı TCK m.191.
Korunan Yerler ve 200 Metre Sınırı
| Korunan Yer | Örnekler |
|---|---|
| Okul | İlköğretim, lise, üniversite, dershane, kurs merkezleri |
| Yurt | Öğrenci yurtları, KYK yurtları |
| Hastane | Devlet hastaneleri, özel hastaneler, sağlık merkezleri |
| Kışla | Askeri kışlalar, askeri tesisler |
| İbadethane | Camiler, kiliseler, sinagoglar |
| Diğer | Tedavi, eğitim, askeri ve sosyal amaçla toplu bulunulan tüm bina ve tesisler |
191/10’un uygulanması için iki koşulun birlikte sağlanması gerekir: (1) korunan yere 200 metreden yakın ve (2) umumi veya umuma açık yerde işlenmiş olmalı
Yalnızca korunan yere yakın olmak yetmez; suçun aynı zamanda umumi veya umuma açık bir yerde işlenmiş olması gerekir. Park, cadde, kaldırım, kafe, otopark gibi herkesin erişimine açık yerler “umumi veya umuma açık” sayılır. Özel konut, bahtsız bir tesadüfle korunan yere 200 metre içinde olsa bile, suç bu özel mülk içinde işlendiyse 191/10 uygulanmaz. Bu çift koşul savunmada kritik önem taşır.
Ankara Ceza Avukatı
TCK 191/10 kapsamında 200 metre kuralı, keşif itirazı, mesafe ölçümü, umumi yer savunması ve ceza hesaplaması için durumunuzu bir ceza avukatıyla değerlendirin.
Keşif Zorunluluğu: Yargıtay İçtihadı
200 metrelik mesafe mutad yollar kullanılarak mahallinde keşif yapılmak suretiyle belirlenmelidir; kuşbakışı veya tahmine dayalı ölçümle artırım yapılamaz
Yargıtay, 200 metre mesafenin tespitinde kesin ve bilimsel ölçüm aramaktadır. Polis tutanağındaki “yakındır” ifadesi yeterli değildir. Google Maps veya harita üzerinden kuşbakışı ölçüm yapılamaz. Mahkeme, suçun işlendiği yer ile korunan mekan arasındaki mesafeyi, mutad yollar (yaya yolu, araç yolu) kullanarak mahallinde keşif yaptırmalı ve rapora bağlatmalıdır. Keşif yapılmadan verilen artırım kararları bozulmaktadır.
Savunmada 3 adımlı mesafe itirazı: (1) keşif yapıldı mı? (2) mutad yollar mı kuşbakışı mı? (3) umumi yer mi özel mülk mü?
(1) Keşif yapılmadan artırım uygulandıysa: bozma gerekçesi. (2) Keşif yapıldı ama kuşbakışı ölçüm kullanıldıysa: mutad yollar üzerinden yeniden ölçüm talep edin; mutad yolla mesafe 200 metreyi aşabilir. (3) Suçun işlendiği yer özel mülk ise (ev, kendi bahçe vb.): umumi veya umuma açık yer koşulu sağlanmaz; 191/10 uygulanmaz.
Özel Mülk, Umumi Yer ve Savunma
| Yer | Umumi/Umuma Açık mı? | 191/10 Uygulanır mı? |
|---|---|---|
| Park, cadde, kaldırım | Evet | Evet (200 m içindeyse) |
| Kafe, restoran, bar | Evet (umuma açık) | Evet (200 m içindeyse) |
| Otopark (özel olmayan) | Evet | Evet (200 m içindeyse) |
| Kendi evi / apartman dairesi | Hayır (özel mülk) | Hayır |
| Kendi bahçesi | Hayır (özel mülk) | Hayır |
| Apartman merdiveni | Tartışmalı | Dosya özelinde değerlendirme |
Ceza Hesaplaması
| Aşama | Basit Hal | Nitelikli Hal (191/10) |
|---|---|---|
| Temel ceza | 2-5 yıl | 2-5 yıl |
| 191/10 artırımı (yarı) | – | +1/2 |
| Sonuç aralığı | 2-5 yıl | 3-7,5 yıl |
| TCK 62 iyi hal (1/6 ind.) | 1 yıl 8 ay – 4 yıl 2 ay | 2,5 yıl – 6 yıl 3 ay |
| HAGB imkanı | 2 yıl altında ise evet | Alt sınır 3 yıl; CMK 231 HAGB zor |
| İnfaz oranı | 1/2 | 1/2 |
İnfaz rejimi için: 5275 sayılı İnfaz Kanunu.
191/10 nitelikli hal uygulanması denetimli serbestlik sürecini ortadan kaldırmaz; ilk yakalanmada yine 191/2 erteleme uygulanır
Nitelikli hal, ceza artırımıyla ilgilidir; denetimli serbestlik süreciyle değil. İlk kez yakalanan kişi hakkında 191/10 kapsamında kalsa bile 191/2 uyarınca kamu davası ertelenir ve denetimli serbestlik uygulanır. Artırım, ancak kamu davası açılıp mahkumiyet hükmü kurulduğunda uygulanır. Bu ayrım pratikte önemlidir: nitelikli hal savunması, erteleme sürecinden önce değil, kamu davası aşamasında kritik hale gelir.
TCK 188/4-b’deki 200 metre kuralıyla aynı mantık ve aynı Yargıtay içtihadı uygulanır; keşif usulü aynıdır
TCK 191/10’daki nitelikli hal, TCK 188/4-b ile paralel düzenlenmiştir. Yargıtay, her iki hüküm için de aynı usul kurallarını uygulamaktadır: mahallinde keşif, mutad yollarla ölçüm, bilimsel rapor. Savunmada 188/4-b için verilen bozma kararları 191/10 için de emsal niteliklidir. Bu paralel yorum, 191/10 dosyalarında daha geniş bir emsal havuzu sağlar; özellikle keşif eksikliği nedeniyle yapılan bozma kararları doğrudan uygulanabilir.
Emsal Yargıtay Kararları
Emsal Yargıtay Kararları
| Karar | Konu | İlke |
|---|---|---|
| Yargıtay 10. CD, E.2020/15852, K.2022/10638 | Keşif zorunluluğu | 200 metre mesafe mutad yollarla mahallinde keşif yapılarak belirlenmeli; kuşbakışı veya tahmine dayalı artırım bozma sebebi |
| Yargıtay 10. CD (yerleşik içtihat) | Umumi yer koşulu | Özel mülk (konut, bahçe) umumi veya umuma açık yer sayılmaz; çift koşul birlikte aranmalı |
| Yargıtay 10. CD (yerleşik içtihat) | Polis tutanağı yetmez | Kolluğun “yakındır” şeklindeki tespiti artırım için yeterli değil; bilimsel ölçüm gerekli |
| Yargıtay 10. CD (yerleşik içtihat) | Nitelikli hal + erteleme | Nitelikli hal erteleme sürecini ortadan kaldırmaz; ilk yakalanmada yine 191/2 uygulanır |
Ankara Ceza Avukatı
TCK 191/10 kapsamında 200 metre kuralı savunması, keşif itirazı, umumi yer tartışması ve istinaf/temyiz süreçlerinde hukuki destek almak için bir ceza avukatıyla görüşün.
Sık Sorulan Sorular
200 metre kuralı nedir?
TCK 191/10: uyuşturucu kullanma veya bulundurma suçunun okul, yurt, hastane, kışla veya ibadethane gibi yerlere veya bunların sınırlarına 200 metreden yakın mesafedeki umumi veya umuma açık yerlerde işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır. Temel 2-5 yıl ceza, 3-7,5 yıla yükselir.
Evimde yakalandım ama okula 100 metre; artırım uygulanır mı?
Hayır. 191/10 çift koşul arar: (1) korunan yere 200 metreden yakın ve (2) umumi veya umuma açık yerde işlenmiş olmalı. Özel mülkünüz (eviniz, bahçeniz) umumi veya umuma açık yer sayılmaz. Okula 100 metre olsa bile, suç özel mülkte işlendiyse artırım uygulanamaz.
Mesafe nasıl ölçülür?
Yargıtay, mesafenin mutad yollar kullanılarak mahallinde keşif yapılmak suretiyle belirlenmesini zorunlu kılmaktadır. Google Maps veya harita üzerinden kuşbakışı ölçüm geçerli değildir. Polis tutanağındaki “yakındır” ifadesi de yeterli değildir. Keşif yapılmadan verilen artırım kararları Yargıtay tarafından bozulmaktadır.
Nitelikli halde denetimli serbestlik uygulanır mı?
Evet. 191/10 nitelikli hal ceza artırımıyla ilgilidir; denetimli serbestlik sürecini ortadan kaldırmaz. İlk kez yakalanan kişi hakkında nitelikli hal kapsamında kalsa bile 191/2 uyarınca kamu davası ertelenir ve denetimli serbestlik uygulanır. Artırım ancak kamu davası açılıp mahkumiyet hükmü kurulduğunda uygulanır.
Nitelikli halde HAGB alınabilir mi?
CMK 231 HAGB için sonuç cezanın 2 yıl veya altında olması gerekir. 191/10 artırımıyla alt sınır 3 yıla çıktığından, normal HAGB almak zorlaşır. Ancak suç vasfı ticaretten kullanıma dönüşmüşse TCK 191/8 zorunlu HAGB ayrıca değerlendirilebilir (191/8’de 2 yıl sınırı aranmaz).
