Ceza Hukuku
Kişisel Verilerin Kaydedilmesi Suçu

Kişisel verilerin kaydedilmesi suçu, bir kişiye ait bilgilerin hukuka aykırı olarak, rızası ya da yasal dayanak olmaksızın kayıt altına alınmasıdır ve TCK madde 135’te düzenlenir. Bir kişinin bilgilerini izinsiz sisteme kaydetmek, adına sahte sosyal medya profili açmak ya da çalışanların bilgilerini rıza olmadan depolamak tipik örnekleridir. Temel halde ceza 1 yıldan 3 yıla kadar hapistir. Kaydedilen veri; siyasi, felsefi, dini görüş, ırki köken, ahlaki eğilim, cinsel yaşam, sağlık veya sendikal bağlantı gibi özel nitelikli (hassas) veriyse yine bu madde kapsamında cezalandırılır ve bu hassasiyet cezanın belirlenmesinde ağırlaştırıcı olarak değerlendirilir. Suç kamu görevlisince yetki kötüye kullanılarak veya meslek kolaylığıyla işlenirse ceza yarı oranında artar. Verinin gizli olması şart değildir; herkesçe bilinebilen bilgiler de korunur. Kayıt bilinçli ve sistematik olmalıdır; dağınık şahsi notlar bu suçu oluşturmaz. Verinin kaydedilmesi ayrı, verilmesi veya yayılması ayrı suçtur (TCK 136).

Kişisel Verilerin Kaydedilmesi Suçu Nedir?

Bir işverenin, çalışanlarının haberi olmadan onların bilgilerini fişleyip bir dosyada toplaması. Terk edilen bir ilişkinin ardından, eski partnerin adına sahte bir sosyal medya hesabı açıp fotoğraflarını oraya yüklemek. Bir kurumun, hizmet verdiği insanların hassas bilgilerini gelişigüzel kaydetmesi. Dijital çağda kişisel verilerimiz, bizden habersiz toplanabilen ve sonsuza dek saklanabilen bir hazineye dönüştü. Ceza hukuku, bu hazinenin ilk kapısını, yani kaydedilme anını korur.

Kişisel verilerin kaydedilmesi suçu, failin bir kimseye ait kişisel verileri, hukuka aykırı biçimde, kişinin rızası ya da yasal bir dayanak olmadan kayıt altına almasıyla oluşur. Kanun bu suçu “Özel Hayata ve Hayatın Gizli Alanına Karşı Suçlar” bölümünde düzenler. Korunan hukuki değer, kişinin özel hayatı ve verileri üzerindeki tasarruf hakkıdır. Bu suç, verilerin korunmasında ilk savunma hattıdır; kaydetmeyi cezalandırırken, kaydedilen verilerin sonradan başkasına verilmesi veya yayılması ayrı bir suç olarak TCK 136’da düzenlenir.

Yasal Dayanak: TCK Madde 135

Yasal Dayanak: TCK Madde 135

Yasal Dayanak: TCK Madde 135

Suç, Türk Ceza Kanunu’nun 135. maddesinde iki fıkra halinde düzenlenmiştir. Nitelikli haller ayrıca TCK 137’de yer alır.

Fıkra Düzenleme
TCK 135/1 Hukuka aykırı olarak kişisel verileri kaydetme: 1 yıldan 3 yıla kadar hapis
TCK 135/2 Verinin özel nitelikli (siyasi/dini görüş, ırk, ahlaki eğilim, cinsel yaşam, sağlık, sendika) olması: yine birinci fıkraya göre cezalandırılır; bu hassasiyet cezanın belirlenmesinde göz önüne alınır
TCK 137 (nitelikli hal) Kamu görevlisince yetki kötüye kullanılarak veya meslek/sanatın kolaylığından yararlanılarak işlenmesi: ceza yarı oranında artırılır

Kanunun güncel tam metnini mevzuat.gov.tr üzerindeki 5237 sayılı TCK kaynağından inceleyebilirsiniz.

Kişisel Veri ve Özel Nitelikli Veri

Suçun konusu kişisel veridir. 6698 sayılı Kanun’a göre kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir. Kanun bazı verileri daha hassas kabul eder.

Tür Örnekler
Genel kişisel veri (135/1) Ad-soyad, TC kimlik no, adres, telefon, doğum tarihi, fotoğraf, öğrenim ve iş bilgileri
Özel nitelikli (hassas) veri (135/2) Siyasi/felsefi/dini görüş, ırki köken, ahlaki eğilim, cinsel yaşam, sağlık, sendika üyeliği; ayrıca biyometrik ve genetik veriler

Buradaki en yaygın yanlış, verinin korunması için gizli olması gerektiği sanısıdır. Oysa Yargıtay’a göre gerçek kişiyle ilgili her türlü bilgi kişisel veridir; herkesçe bilinen ya da kolayca ulaşılabilen bilgiler de korunur. Özel nitelikli veriler ise kişinin en mahrem alanına dokunduğundan, kaydı için kural olarak açık rıza aranır ve ihlali daha ağır sonuçlar doğurur.

Ankara Ceza Avukatı Desteği

Kaydedilen bilginin kişisel veri sayılıp sayılmadığı, kaydın hukuka aykırı ve sistematik olup olmadığı ve rızanın varlığı sonucu belirler. Hem mağdur hem şüpheli için doğru hukuki temsil kritiktir.

Ankara Ceza Avukatı

Suçun Unsurları: Sistematik Kayıt ve Hukuka Aykırılık

Her kayıt işlemi suç değildir. Suçun oluşması için belirli unsurların bir arada bulunması gerekir.

Unsur Açıklama
Kaydetme hareketi Verinin bir yere sabitlenmesi, depolanması. Kağıda yazmak, bilgisayara girmek, sisteme kaydetmek. Sırf hareket suçudur; netice aranmaz.
Sistematik ve bilinçli olma Yargıtay’a göre kayıt sistematik ve bilinçli olmalıdır. Dağınık, rastgele, günlük şahsi notlar bu suçu oluşturmaz.
Hukuka aykırılık Yasal dayanak veya açık rıza yoksa kayıt hukuka aykırıdır. KVKK’daki hukuka uygunluk halleri varsa suç oluşmaz.
Kast Suç yalnızca kasten işlenebilir; fail, verinin başkasına ait olduğunu ve hukuka aykırı kaydettiğini bilmelidir. Taksirle işlenemez.

Bu suç neticesi harekete bitişik bir tehlike suçudur; verinin kaydedilmesiyle tamamlanır, ayrıca bir zararın doğması aranmaz. Ancak kaydın münferit ve tesadüfi değil, belirli bir sistem içinde ve bilinçli yapılmış olması gerekir. Örneğin bir eczanenin müşteri bilgilerini, bir laboratuvarın hasta verilerini rıza olmadan sisteme işlemesi bu suçu oluşturur.

Cezası Kaç Yıl? Nitelikli Haller

Ceza, verinin niteliğine ve suçun kim tarafından işlendiğine göre belirlenir.

Durum Ceza
Genel kişisel veri (135/1) 1 yıldan 3 yıla kadar hapis
Özel nitelikli veri (135/2) Birinci fıkraya göre ceza; hassasiyet ağırlaştırıcı olarak değerlendirilir
Kamu görevlisi/meslek (TCK 137) Ceza yarı oranında artırılır

Bu suçta ceza yalnızca hapis olarak öngörülmüştür. Ancak koşulları varsa TCK 50 uyarınca hapis cezası adli para cezasına çevrilebilir, TCK 51 uyarınca ertelenebilir veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir. Temel halde alt sınır bir yıl olduğundan bu imkanlar pratikte sık uygulanır; nitelikli hallerde ceza yükseldiğinden olanaklar daralır. Ayrıca ceza yargılamasından bağımsız olarak, Kişisel Verileri Koruma Kurulu KVKK kapsamında idari para cezası da uygulayabilir.

TCK 136 ve TCK 134 ile Farkı

Bu suç, kişisel verilere ilişkin diğer maddelerle sıkça karıştırılır. Doğru ayrım, hangi maddeden ceza verileceğini belirler.

Kavram Belirleyici Fark
TCK 135 (kaydetme) Verinin ilk kez bir yere kaydedilmesi, depolanması
TCK 136 (verme/yayma/ele geçirme) Kaydedilmiş verinin dışarı çıkarılması, aktarılması, yayılması. Kaydetme + yayma birlikteyse en ağır ceza gerektiren TCK 136 uygulanır.
TCK 134 (özel hayatın gizliliği) Konu özel hayata ilişkin görüntü veya sesse bu madde uygulanır (özel hüküm); TCK 135/136 değil

Kritik ayrım TCK 134 iledir: Yargıtay’a göre, kişinin özel hayatına ilişkin bir görüntü veya sesin (örneğin çıplak ya da mahrem fotoğrafların) kaydedilmesi, TCK 135’teki kişisel verilerin kaydedilmesi değil, TCK 134’teki özel hayatın gizliliğini ihlal suçunu oluşturur. Buna karşılık ad-soyad, kimlik numarası gibi sıradan kişisel verilerin izinsiz kaydı TCK 135 kapsamındadır. Ayrıca veri hem kaydedilip hem yayılmışsa, fikri içtima gereği en ağır cezayı gerektiren TCK 136’dan hüküm kurulur.

Emsal Yargıtay Kararları

Emsal Yargıtay Kararları

Emsal Yargıtay Kararları

Aşağıdaki emsal kararlar, suçun uygulamadaki sınırlarını somut biçimde göstermektedir.

1. Karar – Meslektaşın bilgilerini siteye kaydetme (Yargıtay 12. CD, 2013/26643 K.)

Sınırlı çevreyle paylaşılan verileri siteye kaydetmek suçtur

Diş hekimi olan sanığın, meslektaşı olan mağdurun TC kimlik numarası, adı, mezun olduğu üniversite, diploma numarası ve çalıştığı kurum gibi bilgilerini bir internet sitesine kaydederek mağdur adına profil oluşturduğu olayda Yargıtay; herkesçe bilinmeyen, ancak sınırlı bir çevreyle paylaşılan bu verilerin kimliği ortaya koyacak biçimde kaydedilmesinin TCK 135/1’deki suçu oluşturduğunu belirtmiştir.

2. Karar – Her türlü kişisel veri korunur (Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2012/1510 E., 2014/331 K.)

Verinin sır niteliğinde olması aranmaz

Ceza Genel Kurulu; TCK 135 ve 136’daki düzenlemelerde yalnızca sır niteliğindeki verilerin korunacağına ilişkin bir hüküm bulunmadığını, madde gerekçesinde gerçek kişiyle ilgili her türlü bilginin kişisel veri sayıldığını, dolayısıyla herkesçe bilinen veya kolayca ulaşılabilen bilgilerin de yasal anlamda kişisel veri olarak korunduğunu vurgulamıştır.

3. Karar – Eski eş adına sahte profil (Yargıtay 12. CD)

Boşanılan eş adına profil açıp fotoğraf koymak suçtur

Sanığın, boşandığı eşi olan katılan adına internette sosyal paylaşım sitesinde sahte profil açarak, birlikte oldukları döneme ait fotoğraf ve bilgileri kaydettiği olayda Yargıtay; eylemin kişisel verilerin kaydedilmesi ve özel hayatın gizliliğini ihlal boyutlarıyla değerlendirilmesi gerektiğini, kişisel verilerin izinsiz kaydının suç oluşturduğunu belirtmiştir.

4. Karar – Arkadaşlık sitesine numara kaydı (Yargıtay Ceza Genel Kurulu, K. 2017/363)

Husumetli kişinin verisini siteye kaydetmek suçtur

Sanığın, husumetli olduğu katılanın telefon numarasını bir arkadaşlık sitesine kaydederek üyelik oluşturduğu olayda Yargıtay; bilirkişi raporu ve teknik verilerle işlemin sanığa ait bağlantı üzerinden yapıldığının belirlenmesi karşısında, katılanın kişisel verisinin rıza dışı kaydedilip kullanılmasının suç oluşturduğunu kabul etmiştir.

5. Karar – Mahrem fotoğrafta TCK 134 uygulanır (Yargıtay 12. CD, 2016 tarihli onama)

Çıplak fotoğraf kaydı 135 değil 134 kapsamındadır

Mağdurun çıplak ve yarı çıplak, fiziksel mahremiyetine ilişkin fotoğraflarının rızası dışında kaydedildiği olayda Yargıtay; bu görüntülerin özel hayat alanına ilişkin olması nedeniyle eylemin TCK 135 ve 136 değil, özel hüküm niteliğindeki TCK 134’teki özel hayatın gizliliğini ihlal suçu kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Uyarı – Danışmanlık Ücretlidir: Avukatlık hizmetleri ve hukuki danışmanlık, Türkiye Barolar Birliği tarafından belirlenen asgari ücret tarifesine tabidir ve ücretlidir. Güncel tarife için 2025-2026 TBB Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi duyurusunu inceleyebilirsiniz.

Rıza, Şikayet ve Yargılama

Bu suçta hukuka uygunluğun kilit noktası rızadır. Kişinin açık rızasıyla ya da kanunda öngörülen bir dayanakla yapılan kayıt suç oluşturmaz. Özel nitelikli veriler bakımından rızanın açık olması ve bilgilendirmeye dayanması özellikle önemlidir. Kişisel verilerin kaydedilmesi suçu şikayete tabi değildir; savcılık suçu öğrenince resen soruşturma başlatır ve suç uzlaştırma kapsamı dışındadır. Dava zamanaşımı 8 yıldır. Görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir.

Uygulamada bu suç çoğu kez tek başına kalmaz. Kaydedilen veri sonradan başkasına verilir veya yayılırsa TCK 136, konu özel hayata ilişkin görüntü veya sesse TCK 134 gündeme gelir ve fikri içtima gereği en ağır cezayı gerektiren suçtan hüküm kurulur. Suç bir tüzel kişinin faaliyeti çerçevesinde işlenmişse, TCK 140 uyarınca tüzel kişiye özgü güvenlik tedbirleri uygulanır. Ayrıca aynı fiil, ceza yargılamasından bağımsız olarak KVKK kapsamında Kişisel Verileri Koruma Kurulu tarafından idari para cezasına da konu olabilir. Mağdur, manevi tazminat davası açma hakkına da sahiptir.

Avukat’a Sor

Suç vasfı, rızanın kapsamı ve TCK 134-136 ile ayrım bu davalarda sonucu belirler. Durumunuzu bir ceza avukatıyla değerlendirin.

Avukat’a Sor

Sık Sorulan Sorular

Kişisel verilerin kaydedilmesi suçunun cezası kaç yıl?

Temel halde ceza 1 yıldan 3 yıla kadar hapistir. Kaydedilen veri özel nitelikli (sağlık, din, cinsel yaşam, siyasi görüş gibi) ise yine bu madde kapsamında cezalandırılır ve verinin hassasiyeti ağırlaştırıcı olarak değerlendirilir. Suç kamu görevlisince yetki kötüye kullanılarak işlenirse ceza yarı oranında artar.

Kişisel verinin gizli olması gerekir mi?

Hayır. Yargıtay’a göre gerçek kişiyle ilgili her türlü bilgi kişisel veridir; verinin sır niteliğinde olması aranmaz. Herkesçe bilinen veya kolayca ulaşılabilen ad-soyad, telefon numarası gibi bilgiler de hukuka aykırı kaydedildiğinde bu suç oluşur.

TCK 135 ile TCK 136 arasındaki fark nedir?

TCK 135 verinin ilk kez kaydedilmesini, depolanmasını cezalandırır. TCK 136 ise kaydedilmiş verinin başkasına verilmesi, yayılması veya ele geçirilmesini cezalandırır. Bir veri hem kaydedilip hem yayılmışsa, fikri içtima gereği en ağır cezayı gerektiren TCK 136 hükmü uygulanır.

Birinin fotoğrafını telefonuma kaydetmek suç mu?

Sıradan bir fotoğrafın münferit kaydı ile özel hayata ilişkin mahrem bir görüntünün kaydı farklıdır. Kişinin özel hayatına ilişkin (çıplak, mahrem) görüntülerin rıza dışı kaydı TCK 134’teki özel hayatın gizliliğini ihlal suçunu oluşturur. Sıradan kişisel verilerin sistematik ve hukuka aykırı kaydı ise TCK 135 kapsamındadır.

Bu suç şikayete tabi mi?

Hayır. Kişisel verilerin kaydedilmesi suçu şikayete tabi değildir; savcılık suçu öğrenir öğrenmez resen soruşturma başlatır ve suç uzlaştırma kapsamı dışındadır. Mağdur şikayetçi olmasa bile kamu davası yürür. Dava zamanaşımı 8 yıldır.

Avukat Mustafa Nazif Yıldız

Avukat Mustafa Nazif Yıldız

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2015). Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Anabilim Dalı’nda doktora eğitimini sürdürmektedir. Hacettepe Üniversitesi Bilişim Hukuku yüksek lisans mezunudur. Ceza hukuku ve bilişim hukuku alanında, özellikle kişisel verilerin korunması ve veri ihlali davalarında müvekkillerine hem şüpheli/sanık hem de müşteki/mağdur tarafında temsil hizmeti vermektedir.

Ankara Barosu’na kayıtlı lisanslı avukat. Ankara Barosu Sicil No: 29221

Baro Doğrulaması – Avukat Profili



Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir